Basisscenario voor de professionalisering van katholieke dialoogscholen

 

Naar animatie

Welkom

Beste pedagogisch begeleider,

Beste medewerker van KathOndVla,


Dit Basisscenario voor de professionalisering van katholieke dialoogscholen is bedoeld als houvast voor jou en voor alle medewerkers van Katholiek Onderwijs Vlaanderen die instaan voor de professionalisering van de onderwijsprofessionals die in onze scholen en instellingen aan het werk zijn. Het basisscenario wil bijdragen aan de realisatie van de gemeenschappelijke droom die we binnen onze scholen en binnen ons netwerk hebben: in dialoog geïnspireerd en kwaliteitsvol onderwijs voor alle leerlingen realiseren.

Dit basisscenario reikt een gemeenschappelijke visie op effectief professionaliseren aan en geeft een eerste antwoord op waarom we inzetten op krachtige ondersteuning van onze scholen en instellingen en wat kenmerkend is voor ons DNA, waarop we willen inzetten en hoe we dat kunnen doen met een duurzaam effect tot op de klasvloer. Daarbij biedt het basisscenario ook handvatten voor de kwaliteitsontwikkeling binnen elk professionaliseringsproces en binnen onze begeleidingsdienst.

Het basisscenario helpt jou om - ondanks de verscheidenheid en specificiteit van ieders dienstverlening in de scholen en instellingen die verbonden zijn aan onze netwerkorganisatie – samen met jouw collega’s gelijkgericht te werken en vanuit een gemeenschappelijke taal met elkaar en met onze scholen te communiceren.

Elk van ons neemt de ondersteuningsopdracht in katholieke scholen en instellingen op vanuit persoonlijke passie en gedrevenheid verbonden aan onze dialogale grondhouding. Dit basisscenario en de eraan verbonden denkkaders nodigen uit om over jouw werk binnen KathOndVla en over jouw persoonlijke opvattingen over onderwijs en begeleiding te reflecteren en het op die manier te verrijken. De vele instrumenten, praktijkvoorbeelden en bronnen die in het basisscenario worden ontsloten, kunnen jou inspireren voor jouw professionaliseringswerk en bijdragen aan een hogere effectiviteit ervan.

Omwille van de leesbaarheid, maakt het basisscenario gebruik van een prototypisch voorbeeld, en gebruiken de ontwikkelaars het begrip ‘onderwijsprofessional’ om de grote verscheidenheid van doelgroepen aan te duiden die we ondersteunen. Op die manier kan je onder dit begrip verstaan: leraren, leidinggevenden, middenkaders, opvoeders, beheerders, bestuurders, een team van mensen, individuele professionals, begeleiders enzovoort. Met het begrip ‘begeleider’ worden de mensen aangeduid die de professionalisering ondersteunen ongeacht of het daarbij gaat om pedagogisch begeleiders, stafmedewerkers, identiteitsbegeleiders, juristen, BOS-begeleiders… Onder ‘professionaliseren’ wordt zowel het begeleidingswerk als het aanreiken en ondersteunen van nascholing en vorming, het ontwikkelen van een themapagina op onze website, het vertalen van onze visie op vorming in leerplannen, juridisch advies verlenen, een bouwdossier voor een scholengroep vormgeven of een proces van bestuurlijke optimalisatie en schaalvergroting ondersteunen… begrepen. Dit om aan te tonen dat basisscenario toepasbaar is op al jouw taken, en op jouw werk met verscheiden doelgroepen.

Ons professionaliseringswerk binnen Katholiek Onderwijs Vlaanderen vindt haar kracht in teamwerk. We gaan er dus van uit dat ook jij als pedagogisch begeleider of medewerker van KathOndVla steeds in verbinding met collega’s werkt. Hetzij impliciet door het delen van specifieke expertise en bij elkaar te rade gaan, of expliciet door daadwerkelijk in co-creatie en co-teaching samen actief te zijn op de werkvloer. Zo wordt dit samen-verhaal zichtbaar in de dagelijkse praktijk, bijvoorbeeld wanneer je samen met collega’s aan het werk gaat in een school of wanneer je bepaalde begeleidingstaken delegeert aan elkaar in functie van het aanspreken van specifieke, complementaire expertise. Zelfs als je de ondersteuning in je eentje opneemt, speelt op de achtergrond steeds een afstemming en wisselwerking met collega’s die expertise rond het thema delen, met collega’s die als klankbord fungeren, met collega’s die trajecten met andere betrokkenen binnen dezelfde schoollopen, met collega’s die voorbereidend ontwikkelwerk gedaan hebben voor materialen die vervolgens ingezet worden, etc.

De ontwikkeling van dit basisscenario is gestart vanuit de nood om onze Vlaanderenbrede begeleidingsstrategie te expliciteren. Het is onze ‘theory of improvement’. Het scenario groeide uit een intense samenwerking tussen collega’s uit diensten, regio’s en congregaties. De penhouder in dit dossier is de Stafdienst. De ontwikkelaars van het basisscenario gingen op communicatief-pragmatische wijze aan de slag waarbij ze werkten met prototypes, sneuvelontwerpen en op elkaar volgende versies die ze ontwikkelden op basis van studie, ervaring en feedback. Die ontwerpen werden telkens bij verschillende fora afgetoetst. De feedback uit die consultaties gaf richting aan de doorontwikkeling van het concept. Het proces en het product werden ook grondig doorgesproken met een panel van interne en externe experten[1]. Op die manier bundelt dit basisscenario een heleboel kennis en expertise van binnen en buiten onze organisatie rond professionalisering, onderwijsinnovatie en het begeleiden van onderwijsprofessionals, teams en scholen.

Onze begeleidingsstrategie is evidence-informed: ze combineert beschikbare wetenschappelijk onderbouwde inzichten in het domein van de begeleidingsdidactiek en professionalisering met de keuzes die we maken op basis van het DNA van onze organisatie. Dat het basisscenario bedoeld is als een gemeenschappelijk handvat onder het keurmerk Katholiek Onderwijs Vlaanderen belet geenszins dat er voldoende ruimte blijft voor jou om, vanuit eenzelfde grondhouding en een gelijkgerichte aanpak, toch op een authentieke en persoonlijke wijze invulling te geven aan jouw begeleidingsopdracht.

Het basisscenario heeft meerdere functies en daarmee samenhangend ook verschillende verschijningsvormen. Allereerst is het basisscenario bedoeld als een toelichting van en onderbouwing bij onze Vlaanderenbrede begeleidingsstrategie. De tekst en de figuur van het scenario bieden jou daar houvast. Daarnaast fungeert het in zijn digitale vorm ook als een ‘portaal’ langswaar: verschillende begeleidingsdidactische basisbronnen voor jou worden ontsloten, praktijkverhalen worden gedeeld, instrumentarium voor de begeleidingspraktijk te vinden is en aanzetten tot reflectie worden aangereikt. Daartoe zijn er tal van ‘deurtjes’ ingebouwd, die je naar dit achterliggende materiaal brengen.

Bij dit basisscenario werd ook de gebruikerstool WeShare ontwikkeld. Deze tool gebruiken we om ons pedagogisch begeleidingswerk vorm te geven en met elkaar te delen in de dagelijkse praktijk. De flow ervan verloopt geheel volgens de logica van het basisscenario. Daarnaast wordt het basisscenario ook geïntegreerd in allerlei andere begeleidingsinstrumenten en maakt het deel uit van de leerinhouden in het kader van het interne professionaliseringsaanbod van KathOndVla. Denk bijvoorbeeld maar aan de Basisvorming voor startende pedagogisch begeleiders waarbinnen dit basisscenario helemaal wordt doorgrond. Binnen de Academie vormt het een belangrijk handvat bij het ontwerpen van nieuwe vormingsaanbod.

Het basisscenario is een instrument in ontwikkeling. Dat betekent dat we het zullen blijven voeden vanuit de ervaringen met de professionalisering van onze scholen en instellingen, met nieuwe inzichten uit onderzoek en beleidsontwikkelingen. Op die manier wordt het een levend concept. Ook jij kan bijdragen aan de voortdurende update van dit basisscenario door jouw begeleidingservaringen te delen met de penvoerders. Vandaar onze oproep om het basisscenario dagelijks te schuren aan de praktijktoets van jouw begeleidingswerk, jouw vormingswerk, jouw ondersteuningswerk… Laat het op basis van jouw expertise en ervaringen bevestigd, verbeterd, en uitgebreid worden. Deze wisselwerking is de basis voor interne kwaliteitsontwikkeling.



[1] Zie bijlage 1: consultatiegroepen

LAAG 1: Grondhouding van waaruit we katholieke dialoogscholen professionaliseren


1. Mijn bedoeling, waarom ik doe wat ik doe


Ik

Mijn ruimte pakken om mijn bedoeling waar te maken op manieren die bij mij passen waarbij ik anderen de ruimte laat om hun bedoelingen waar te maken op manieren die bij hen passen.

Jij

Je ruimte pakken om je bedoeling waar te maken op manieren die bij je passen waarbij je anderen hun ruimte laat om hun bedoelingen waar te maken op manieren die bij hen passen.

Wij

In balans samen de ruimte pakken en elkaar de ruimte laten om samen optimaal bij te dragen aan de bedoeling die we delen op manieren die bij ons passen[1]



[1] Weijers F., Ruimte. Stop met onzin, doe wat de bedoeling is, Management Impact, 2017, p.68.

Als jongere kozen we allemaal vanuit een bepaalde droom die we voor ogen hadden om in de onderwijswereld te stappen. We droomden van onderwijs dat alle leerlingen alle kansen geeft, dat zin in leren verbindt met zin in leven, dat leraren de vrijheid biedt om te experimenteren met werkvormen, evaluatievormen, pedagogische aanpakken, dat leerlingen gelukkig maakt, dat leerlingen vormt tot kritische en geëngageerde mensen, dat leerlingen uitdaagt om de maatschappij met hun kennis en vaardigheden te verrijken voor volgende generaties, dat … Ondertussen zijn deze dromen verder geëvolueerd, net als onze rol in het onderwijs. Als pedagogisch begeleiders en medewerkers van KathOndVla koesteren we nog steeds deze onderwijsdromen. Deze dromen zijn onze voedingsbron om ons werk met veel goesting te doen. Om onze persoonlijke dromen levendig te houden hanteren we allerlei inspiratiebronnen die onze bedoeling blijven voeden en kleuren. Die diversiteit aan bedoelingen, persoonlijke identiteiten die samenkomen in het team van pedagogisch begeleiders is een kracht voor onze organisatie. Als we er samen in slagen om hierin een balans te vinden tussen ruimte nemen voor onszelf en ruimte laten voor een ander, komt er ruimte vrij om bij te dragen aan een gedeelde bedoeling. Het is mede ook die gedeelde bedoeling die ons allen, welke taak of rol we ook opnemen binnen onze organisatie, verbindt. In wat volgt nemen we je mee om ‘onze bedoeling’ te verkennen.


2. Onze bedoeling, van waaruit we doen wat we doen

We streven  als netwerkorganisatie Katholiek Onderwijs Vlaanderen een grote gedeelde droom na: scholen geïnspireerd en kwaliteitsvol ondersteunen/professionaliseren om een Katholieke dialoogschool te zijn die goed onderwijs voor alle leerlingen realiseert. Om die grote gedeelde droom samen waar te maken, is het belangrijk dat we afstemmen over zowel de invulling die we geven aan ‘goed’ onderwijs voor alle leerlingen als wat het voor ons betekent om geïnspireerd en kwaliteitsvol  scholen te ondersteunen. Daarnaast vraagt het van ons afstemming over wat deze specifieke invulling voedt, het ‘van waaruit’. Taal geven aan onze droom en de voedingsbron van onze droom, doen we samen. Misschien kan deze tekst, de reflectievragen… een aanzet geven om hierover met elkaar in dialoog te gaan. Laten we blijvend samen zoeken hoe we onze bedoeling invulling kunnen geven in verbinding met onze inspiratiebronnen.

2.1 De inhoud van 'onze bedoeling'

Om te kunnen komen tot een gemeenschappelijke invulling van ‘onze bedoeling’ halen we kort de bouwstenen van een katholieke dialoogschool, vorming in een katholieke dialoogschool en het professionaliseren van katholieke dialoogscholen aan. Deze bouwstenen vormen het kader dat we hanteren om ‘onze bedoeling’ te vertalen naar wat dit kan betekenen op vlak van inhoud als op vlak van aanpak voor het concrete werk dat elk van ons doet.

Katholieke dialoogschool

Een Katholieke dialoogschool is een school die er uitdrukkelijk voor kiest om in het gesprek met alle betrokkenen de katholieke inspiratie naar voor te schuiven. Tegelijkertijd vindt ze de andere godsdiensten, levensbeschouwelijke culturen waardevol en gaat ermee in dialoog. Die dialoog is erop gericht om te leren van elkaar en elkaar te verrijken. Ze daagt de school en éénieder uit om na te denken over de eigen inspiratie en die te vernieuwen. Daarom is ze een oefenplaats van een wereld gekenmerkt door vele identiteiten en verschillen.
Een katholieke dialoogschool droomt van een wereld van verbondenheid, van eenheid in diversiteit, van een verbond tussen alle mensen. Deze droom wordt in het evangelie door Jezus zelf voorgeleefd. Het is ook Gods droom. Dialoogscholen gaan voortdurend op zoek naar nieuwe manieren om die droom en het evangelie uit te drukken en te ervaren, naar nieuwe praktijken om het geloof vandaag te beleven. Ze staan met andere woorden met één voet in de katholieke geloofstraditie en met de andere voet in een nog ongeschreven toekomst. Het resultaat van deze zoektocht is open.

Reflectievragen

·         In welke mate sluit mijn onderwijsdroom aan bij het concept van de katholieke dialoogschool? Welke verbindingen kan ik nu al maken en welke zou ik nog kunnen maken?

·        Hoe verbind ik mij tot Gods droom? In welke mate is die herkenbaar? In welke mate voel ik mij daarmee verwant, vormt deze voor mij eerder een drempel?

·        Op welke manier ben ik zelf actief al dan niet op zoek om die droom en het evangelie via nieuwe wegen uit te drukken en te beleven? Wat inspireert mij hierbij? Wat weerhoudt mij om hiernaar op zoek te gaan?

·       

Vorming in een katholieke dialoogschool  

Een katholieke dialoogschool  biedt kwaliteitsvolle vorming aan.  Ze is ervan overtuigd dat goed onderwijs meer is dan vorming in de vorm van opleiding die puur gericht is op het verwerven van kennis, vaardigheden, attitudes en inzichten. Vorming in een katholieke dialoogschool beoogt eigenlijk drie doelen die sterk met elkaar verweven zijn: kwalificatie, socialisatie en persoonsvorming[1]

[1] Steekkaart Biesta Gert

kwalificatie

Kwalificatie betreft het verwerven van kennis en vaardigheden die leerlingen nodig hebben om zich te kwalificeren, om door te kunnen stromen naar het arbeidsveld, naar hoger onderwijs of die in functie staat van maatschappelijke zelfredzaamheid. 

socialisatie

Socialisatie legt de nadruk op de vele manieren waarop een leerling deel wordt van de politieke, sociale en culturele samenleving. Socialisatie verdiept de kwalificatie.

persoonsvorming

Persoonsvorming focust op de leerling zelf die als persoon gevormd wordt. De leerling maakt zich de vorming eigen. Daardoor wordt zijn vorming een deel van zijn identiteit. Op die manier beïnvloedt vorming belangrijke keuzes die hij in zijn leven maakt omdat de reden waarom hij voor iets wel of niet kiest door deze vorming gekleurd wordt.

Vanuit die drie doelen wordt de invulling van ‘goed’ onderwijs in een katholieke dialoogschool al deels geduid.
Een katholieke dialoogschool wil haar leerlingen kritisch-creatief leren omgaan met wat eigen en wat anders is, met wat ons verbindt en onderscheidt. Ze wil haar leerlingen in staat stellen om bij te dragen aan een open, zinvolle, verdraagzame en duurzame samenleving, waar een plaats is voor iedereen. En dit kan ze niet op een neutrale manier realiseren. De droom waarop deze vorming geënt is, is immers Gods droom die geïllustreerd wordt door verhalen uit de Bijbel en de traditie. Het is deze droom die richting en kleur geeft aan het woord ‘goed’. Wat dit dan kan zijn wordt door onze Wegwijzers voor vorming[1] concreet gemaakt. Zij leggen de verbinding tussen de vormingsopdracht van een katholieke dialoogschool en haar bijbels-christelijke inspiratie. Zij zijn een inspiratiebron voor ons, de school, leraren en leerlingen om hun persoonlijke en gemeenschappelijke dromen te realiseren.

Reflectievragen

·          Welke visie op vorming hanteer ik voor mezelf? Waarop heb ik mij hiervoor gebaseerd?

·        Wat betekent voor mij ‘goed’ onderwijs? Welke invulling krijgt ‘goed’ voor mij? Waarop baseer ik mij?

·        Hoe verhoud ik mij tot de visie op vorming/goed onderwijs in een katholieke dialoogschool? Waar sluit ik mij bij aan? Waar heb ik het eventueel moeilijk(er) mee en waarom?

·        Wat betekent het voor mij dat vorming/goed onderwijs geen neutraal gegeven is? Welke kleur/tint geef ik aan vorming/goed onderwijs? Hoe verbindt die kleur/tint zich met Gods droom?

·       

Ondersteunen/professionaliseren van katholieke dialoogscholen

Twee bouwstenen vormen de basis voor het ondersteunen/professionaliseren van katholieke dialoogscholen namelijk ‘kwaliteitsvol’ en ‘geïnspireerd’. Deze kernbegrippen hanteren we ook binnen dit basisscenario als invulling van wat we begrijpen onder ‘kwaliteitsvol’ en ‘geïnspireerd’ ondersteunen/professionaliseren. Het vertrekpunt hierbij is de samenhang tussen de vier lagen van het basisscenario zoals ze verder in deze tekst worden uitgewerkt en toegelicht: de laag van ons DNA, de laag van de school, de agogisch-didactische laag en de laag van de kwaliteitsontwikkeling. Deze lagen zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Door aandacht te hebben voor elke laag realiseren we kracht en herkenbaarheid in ons begeleidingswerk.  

In volgende hoofdstukken gaan we dieper in op de specificiteit van elke laag en wordt ook telkens geduid hoe we elk vanuit onze eigen invalshoek dit basisscenario in samenhang kwaliteitsvol en geïnspireerd kunnen inzetten bij het ondersteunen van katholieke dialoogscholen.

Naar een gemeenschappelijk inhoud van ‘onze bedoeling’

De concepten katholieke dialoogschool, vorming in een katholieke dialoogschool en het basisscenario voor het professionaliseren van katholieke dialoogscholen reiken ons de inhoudelijke bouwstenen aan om, geholpen door een gemeenschappelijke taal, met elkaar te communiceren over onze droom en om die droom uit te dragen. Net zoals onze katholieke dialoogscholen gaan ook wij als begeleiders blijvend op zoek naar nieuwe manieren om onze bedoeling uit te drukken, te ervaren en af te stemmen op actuele contexten. De inhoud ervan is niet vast afgebakend, maar eerder open waarbij we toch terugvallen op enkele basiselementen. Die basiselementen zijn cruciaal voor de invulling van onze grote gedeelde droom: scholen geïnspireerd en kwaliteitsvol ondersteunen/professionaliseren om een Katholieke dialoogschool te zijn die goed onderwijs voor alle leerlingen realiseert.

Geïnspireerde ondersteuning verwijst naar het Evangelie en de katholieke traditie.
We kunnen niet neutraal ondersteunen. Onze institutionele identiteit verbindt alle medewerkers en is ook zichtbaar in de manier waarop wij scholen ondersteunen.

Kwaliteitsvolle ondersteuning verwijst naar effectiviteit en doelgerichtheid.
We hanteren evidence based strategieën om ondersteuning te bieden. We hebben hiervoor een eigen kader ontwikkeld, het Basisscenario voor het professionaliseren van katholieke dialoogscholen. We kiezen heel bewust om DNA, school, agogisch-didactische aanpak en kwaliteitsontwikkeling te verbinden zowel in de voorbereiding van ons ondersteuningswerk als in de praktische realisatie hiervan.

Katholieke dialoogschool verwijst naar een eigentijdse confessionele school te midden van culturele en religieuze pluraliteit. Het is een school met als inspiratiebron het evangelie en de katholieke traditie. Daarbinnen krijgt dialoog en centrale plaats. Die dialoog is wederkerig: zij gaat in twee richtingen want alle betrokkenen zijn kwetsbaar en vatbaar voor nieuwe betekenissen.

Goed onderwijs via vorming in een katholieke dialoogschool verwijst naar de totale vorming van de leerling, vanuit een gekleurde bril. Vorming en dus ook goed onderwijs is geen neutraal gebeuren, maar geïnspireerd door Gods droom voor deze wereld waar generositeit, rechtvaardigheid, uniciteit in verbondenheid, verbeelding, duurzaamheid, gastvrijheid, kwetsbaarheid en belofte…(wegwijzers voor vorming[1]) ons allen begeesteren.


Onze inspiratiecirkel

Vorming in een katholieke dialoogschool


 

Reflectievragen

·          Met welke basiselementen van onze bedoeling kan je jezelf verbinden? Waarom ervaar je dat zo?

·        Met welke basiselementen van onze bedoeling kan je jezelf toch moeilijker verbinden? Waarom ervaar je dat zo?

·        Welke basiselementen die onze bedoeling uitdrukken, mis je eventueel nog?

·        Hoe kan je je persoonlijke bedoeling linken aan onze bedoeling, de droom van onze organisatie? Waar lukt dat goed, waar bots je tegenaan en waarom is dat zo?

·        In welke mate ervaar je een weerstand t.a.v. onze droom? Kan je achterhalen waar die weerstand vandaan komt?

·       

2.2 De voedingsbron van onze bedoeling

Een eerste voedingsbron van onze bedoeling is de figuur van Jezus. Hij heeft door zijn manier van leven mensen laten reflecteren over de heersende ethische waarden, normen en handelswijzen. De manier waarop Jezus in relatie staat met zichzelf, de ander/de Ander en de wereld gaat uit van de ander/Ander en niet van zichzelf. Met dit specifieke relationele mensbeeld draait hij de ethische wereld om door de verantwoordelijkheid voor de ander/Ander eerst te plaatsen. Wie die ander/Ander ook mag zijn, het appél dat van die persoon uitgaat, moet volgens Jezus onze eerste bekommernis zijn. We zijn hierin niet vrij, maar worden geroepen om met de ander/Ander in dialoog te gaan. Een dialoog waarbij we het eigen gelijk laten varen en het verschil een plek geven, waarin we onszelf kwetsbaar opstellen voor de ander en wederkerig vertrouwen op elkaar.

Het evangelie en de katholieke traditie getuigen van Jezus’ ideeën en handelen en zijn een tweede voedingsbron voor onze bedoeling. In verschillende bijbelse intuïties zoals bijvoorbeeld: De Fenicische vrouw, de Bruiloft van Kanaän, De verloren Zoon, de Zaaier, Storm op het meer, … wordt verwezen naar Jezus’ en Gods droom voor deze wereld.  In die verhalen krijgen we duiding bij wat dit relationele mensbeeld voor ons nu concreet kan betekenen.

Een bijbels verhaal dat heel expliciet de lezer wil confronteren met de ethische omwenteling in denken en handelen, is dat van de Barmhartige Samaritaan. Het is een rebels verhaal waarin degene die eigenlijk heel strikt en nauwgezet de regels naleeft in zijn hemd wordt gezet. Dit op het eerste gezicht correcte gedrag wordt in vraag gesteld en zorgt toch wel minstens voor enige ongemakkelijkheid bij de lezer. ­­

3. Onze grondhouding: zichtbaar maken in onze bedoeling

Onze gedeelde droom, scholen geïnspireerd en kwaliteitsvol ondersteunen om goed onderwijs te realiseren voor alle leerlingen, willen we ook effectief voorleven en uitdragen in de manier waarop wij met mensen omgaan, waarop wij scholen ondersteunen. We kiezen bewust om ons werk te doen vanuit een gedeelde, dialogale grondhouding. Deze dialogale grondhouding is geënt op het Evangelie, Jezus en de katholieke traditie die uitgaan van een relationeel mensbeeld. Het specifieke van dit relationele mensbeeld is de verticale en horizontale dimensie van de relatie.

  • Verticaal verwijst naar de relatie God-mens: elke mens is als beeld van God steeds in relatie tot God. Deze relatie is er altijd, ook voor de geboorte. We worden ‘in relatie’ geboren. Het relationele is inherent aan ons menszijn, van bij de oorsprong.

  • Horizontaal verwijst naar de relatie mens-mezelf-de ander-de wereld: we hebben zelf de taak om in relatie te gaan met onszelf, de ander en de wereld. We leren dit gaandeweg vanuit het voorbeeld dat Jezus ons gaf, namelijk: élke ander is mijn naaste die ik bemin als mezelf. Dat ik mijn verantwoordelijkheid voor mijn naaste opneem, is geen keuze, maar een uitgangspunt. De keuze ligt bij de manier waarop ik mijn verantwoordelijkheid invul.  

Kenmerkend voor ons werk is dat we gedreven door dit relationele mensbeeld, steeds in dialoog gaan met de mensen waarmee we samenwerken in elk begeleidings-, professionaliserings-, ondersteunings-, … proces dat we aangaan. Een dialoog waarin we alle betrokkenen -inclusief onszelf- erkennen in wie ze zijn, wat ze denken en doen, het onderliggende en onuitgesprokene naar boven brengen en meenemen in gesprekken die leiden tot verbindende doelen en acties.

Specifiek voor deze dialoog is: 



LAAG 2: de school in het hart van het basisscenario

Great stories have a personality. Consider telling a great story that provides personality. Writing a story with personality for potential clients will assist with making a relationship connection. This shows up in small quirks like word choices or phrases. Write from your point of view, not from someone else's experience.

Great stories are for everyone even when only written for just one person. If you try to write with a wide, general audience in mind, your story will sound fake and lack emotion. No one will be interested. Write for one person. If it’s genuine for the one, it’s genuine for the rest.

           VVorming van leerlingen in een katholieke dialoogschool als vertrekpunt en droom

 

De school met haar vormingsopdracht[1] staat in het hart van ons basisscenario. Dat is niet toevallig. In het begeleidingswerk en bij professionaliseringsinitiatieven ligt de focus op de scholen die we ondersteunen. Het kerntakendebat[2] binnen onze organisatie bevestigt dat de rode draad in de werking van Katholiek Onderwijs Vlaanderen vooreerst de concrete band met onze onderwijsinstellingen is: we vormen met zijn allen een ledenvereniging. Vanuit die schoolnabijheid zetten we ons als netwerkorganisatie voluit in op het deskundig maken van onze onderwijsinstellingen, hun besturen, schoolleiders en personeelsleden, zodat ze in lijn met het subsidiariteitsbeginsel hun beleidsvoerend vermogen kunnen versterken. Zo willen we mee werken aan het bewerkstelligen van de randvoorwaarden om geïnspireerd en kwaliteitsvol onderwijs te bieden aan vele kinderen, jongeren en volwassenen. Want dat blijft het ultieme doel. Alle ondersteuningsacties die we als organisatie ondernemen staan in het teken van het waar maken van deze droom.



[1] Eurtje naar vormingsconcept so, bao en buo

[2] Deurtje naar raamkader kerntakendebat

Leer meer

Hoe we vanuit de ondersteuning van onze scholen en de professionalisering van de mensen die er werken effecten kunnen bereiken tot op de klasvloer drukken we uit in de professionaliseringstrap[1]. We omschrijven in deze figuur hoe we als onderwijsprofessional binnen onze organisatie, elk vanop een andere trede van de trap de focus houden op deze droom.



[1] Deurtje naar steekkaart professionaliseringstrap

De professionaliseringstrap

Door de inspanningen die gebeuren op elke trede begeleiden we met effect tot op de klasvloer.


Add a caption to enhance the meaning of this image.

Op de bovenste trede bevinden zich de ‘lerenden’ waarmee we de leerlingen, studenten en cursisten aanduiden. Het doel van onze ondersteuning van de verscheiden groep onderwijsprofessionals op elke onderliggende trede is de realisatie van een geïnspireerde en kwaliteitsvolle vorming met maximale leerkansen voor elke leerling.  

Op de tweede trede situeren we de onderwijsprofessionals en -teams, want zonder competente leraren en schoolleiders kunnen we bijvoorbeeld geen maximale leerkansen realiseren. Van die teams verwachten we dat ze hun basiscompetenties blijvend versterken en verbreden. Dat doen ze door zich voortdurend professioneel te ontwikkelen. Daartoe behoort  ook het reflecteren over de persoonlijke, professionele en institutionele identiteit en over de verbinding tussen deze drie identiteiten.

De derde trede drukt uit hoe de professionele ontwikkeling van elke individuele onderwijsprofessional en onderwijsteam is ingebed in de totale schoolontwikkeling en wordt geconcretiseerd in een schooleigen kwaliteitsvol professionaliseringsbeleid.

Op de vierde trede situeert zich de ondersteuning waarop de scholen en instellingen een beroep kunnen doen om hun competenties te versterken die nodig zijn om alle leerlingen kwaliteitsvol te kunnen vormen. Begeleiders, nascholers kunnen vanuit diverse rollen deze professionalisering mee ondersteunen op vlak van visie, beleid en praktijk. De onderwijsondersteuning kan door een individuele begeleider of nascholer gebeuren of door een team van ondersteuners opgenomen worden. Binnen KathOndVla  heeft elke medewerker eigen specialisaties en kan er gekeken worden hoe deze complementair kunnen worden ingezet bij elke specifieke ondersteuningsvraag. In elk geval gebeurt de ondersteuning doelgericht, bij voorkeur trajectmatig, context-specifiek en dit zowel aanbod- als vraaggestuurd. De positieve effecten op de klasvloer bereiken we vanop deze trede onder andere door leraren didactisch en pedagogisch sterker te maken waardoor zij nog kwaliteitsvoller de vorming van leerlingen vanuit de eigen identiteit van de school waar kunnen maken.

Om die geïnspireerde en effectieve begeleiding van onze scholen en instellingen waar te maken, zetten we binnen KathOndVla in op de interne professionalisering van onze pedagogisch begeleiders en andere medewerkers. Die interactie situeert zich op de vijfde trede. Pedagogisch begeleiders en andere ondersteuners kunnen onderwijsprofessionals pas kwaliteitsvol ondersteunen als zij daarvoor zelf de nodige competenties bezitten en blijvend verwerven. We zien dit als een groeiproces: gaandeweg expert worden in de professionaliseringvan onderwijsmensen. Daarom is onze visie op interne professionalisering gericht op permanent leren en reflecteren waarbij we onze katholieke identiteit  en kwaliteit voorop stellen. Deze interne professionalisering vertrekt vanuit een gemeenschappelijke stam.  Deze stam bevat naast competenties om onze dialogale grondhouding waar te maken ook inhoudelijke en agogische competenties waarvoor we Vlaanderenbrede professionaliseringsinitiatieven opzetten. Verder is er ook aandacht voor vorming die gericht is op de ontwikkeling van heel specifieke inhoudelijke en agogische expertise. Om tegemoet te komen aan de diverse individuele en teamgebonden professionaliseringsnoden van onze ondersteuners zorgen we voor een gedifferentieerd inhoudelijk en agogisch professionaliseringsaanbod.

Deze professionaliseringstrap maakt duidelijk hoe elke onderwijsporfessional binnen onze organisatie bijdraagt aan de geïnspireerde en kwaliteitsvolle vorming van onze leerlingen. Pas wanneer iedereen, vanuit zijn eigen rol en vanop de trede waar hij/zij functioneert, kwalitatief hoogstaand en effectief werk levert, realiseren we deze droom.

Naast het gegeven dat alle onze vormingsacties gericht zijn op het geïnspireerd en kwaliteitsvol vormen van alle leerlingen, hebben we ook een eigen visie op vorming en de plaats van de school in dit vormingsproces. De kritische rol van de school in de samenleving is hierbij het vertrekpunt. Een katholieke dialoogschool[1], zoekt naar verbinding in een tijd van maatschappelijke polarisatie en maakt die opdracht eigentijds en tegendraads waar. De totale vorming van elke leerling staat centraal. Het kwalificeren, socialiseren en persoonsgericht[2] vormen van het kind is de hoeksteen van elk onderwijs, de toetssteen van elke leraar, en bijgevolg ook een gedeelde zorg voor elke begeleider.



[1] Deurtje naar visieteksten Katholieke dialoogschool

[2] Biesta